artikel

Wetenschap: Spagaat tussen overleven en visie

bouwbreed

Het is duidelijk dat de recessie in de bouw onvermijdelijk zijn sporen gaat nalaten. Men probeert op de korte termijn te overleven. Desnoods kleine verliezen op de koop toe te nemen. Maar al doende raakt ook de belangstelling voor het sturen naar een visie, een solide toekomst die verder weg is, uit beeld. De bouw is een trage volger in de economie en derhalve komt de recessie nu pas aan in de uitvoerende bouw.

Doordat we decennia in een maatschappelijke zeepbel hebben geleefd, waar ‘groei’ het sleutelwoord was, duurde het een hele tijd van ontkenning voordat we ‘krimp’ onder ogen durfden te zien als leidraad voor een verdere toekomst. Met alle maatschappelijke veranderingen in de komende 5 jaar voordat er weer stabiliteit zal zijn ontstaan (zie TNO Bouwprognoses 2011-2016), dient de bouw in al zijn geledingen een nieuw evenwicht in productietype, prijs en echelongrootte te zoeken, passend op de vraag van de toekomst. De architectenbureaus zijn al dramatisch verkleind tot minder dan de helft. De ingenieursbureaus voelen de verminderde omzet ook aan den lijve. De uitvoerende bouw kan niet langer met hulpmiddelen van de overheid zijn echelongrootte in stand houden. Er zal een aanzienlijke uitstroom tot stand moeten komen, op een positieve manier met werkgelegenheid voor een aantal van de meest geschikte mensen bijvoorbeeld in de zorg. Maar er kan ook emplooi buiten Nederland worden gezocht. Op individuele basis, maar ook als collectief: waarom niet met Nederlandse consortia van financiers, ontwerpers en bedrijven buitenlandse opdrachten verwerven? Bouwers volgden eeuwen geleden ook al het geld en de bouwdrift elders als ze op een plek waren uitgebouwd. En ondertussen dient er een maatschappelijk debat en studie op gang te komen wat de verdere toekomst van de bouw zal zijn. Het is aan koepeldenkers om daarmee te starten. Vaker heb ik in deze column ‘Nederland 2040’ genoemd. Maar het is ook aan de leiders van bedrijven en instellingen om over die toekomst na te denken en te brainstormen en daarvoor in discussie en publicaties open voor te staan. De nieuwe toekomst gaat ons allen aan, ontwerpers, ingenieurs, bouwers, producenten, kennisinstellingen en overheid. 3TU.Bouw wil graag voorgaan.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels