artikel

Zorgplicht werkgever reikt uiterst ver

bouwbreed

Ondanks alle voorzorgsmaatregelen van werkgevers vinden in de bouw nog steeds geregeld ongevallen plaats. Volgens Meike Pennings loont het verzekeren van arbeidsongevallen, maar dit betekent niet dat de werkgever niet langer aansprakelijk gehouden kan worden.

Zoals u weet, rust op de werkgever een zorgplicht voor de veiligheid van een werknemer. Indien de werkgever niet blijkt te hebben voldaan aan zijn zorgplicht, dan wordt hij aansprakelijk gehouden voor de schade die een werknemer als gevolg daarvan lijdt. Hierop wordt een uitzondering gemaakt indien sprake is van opzet en/of bewuste roekeloosheid van de werknemer. Het zal geen verrassing zijn dat de zorgplicht van werkgevers zeer ver reikt.

Ernstig letsel

Op 14 september heeft de kantonrechter in Nijmegen een uitspraak gedaan in een zaak waarin de werknemer een arbeidsongeval was overkomen met ernstig letsel tot gevolg. Deze werknemer stelde zowel zijn werkgever als de hoofd- en onderaannemers van het project alsmede de verzekeringsmaatschappij aansprakelijk voor zijn schade op grond van artikel 7:658 BW.

De werknemer was tijdens zijn werk gestruikeld over een uit de vloer stekend draadeinde van circa 10 centimeter hoog. Hij viel daardoor op de circa 60 centimeter lager gelegen valbescherming van de steiger en vervolgens op de circa 2,25 meter lager gelegen steigervloer. De valbeveiliging, die aan de rand van de verdiepingsvloer was bevestigd, was voortijdig verwijderd om muurplaten te kunnen verwijderen. In plaats daarvan waren er geen andere technisch deugdelijke veiligheidsmaatregelen genomen.

De Arbeidsinspectie had naar aanleiding van het ongeval een rapportage opgesteld en constateerde dat er géén sprake was van een overtreding van de Arbeidsomstandighedenwet; de valbeveiliging was afdoende en voldeed aan alle (wettelijke) vereisten. Het risico van valgevaar werd verder gereduceerd doordat voor de gehele gevel een deugdelijke steiger aanwezig was.

Tijdens de procedure bij de kantonrechter verwees de werkgever uiteraard naar dit rapport. De werkgever meende dat daaruit bleek dat hij had voldaan aan zijn zorgplicht. De kantonrechter oordeelde echter anders. De kantonrechter overwoog dat de omvang van de zorgplicht in de eerste plaats wordt bepaald door hetgeen op grond van een regelgeving op het terrein van de arbeidsomstandigheden van de werkgever gevergd wordt. Indien aan deze regelgeving is voldaan, betekent dat echter niet dat de situatie op de plek van het arbeidsongeval voor de toepassing van artikel 7:658 BW niet als gevaarlijk kan worden aangemerkt. Omdat een door de kantonrechter ingeschakelde deskundige geoordeeld had dat met het plaatsen van (onder andere) een dakrandbeveiliging het valgevaar mogelijk voorkomen had kunnen worden, oordeelde de kantonrechter dat de werkgever niet voldaan had aan de op haar rustende zorgplicht. De werkgever en haar verzekeringsmaatschappijen werden vervolgens veroordeeld de door werknemer geleden schade te vergoeden.

Zoals ik al heb opgemerkt, had de werknemer ook de hoofd- en onderaannemers van het project aansprakelijk gesteld. Deze aansprakelijkheid wees de kantonrechter echter van de hand. Dit omdat deze partijen geen werkgevers zijn in de zin van de wet.

Praktische tips

Ook deze uitspraak bevestigt wederom dat de zorgplicht van een werkgever uiterst ver reikt. Het oordeel van de Arbeidsinspectie dat voldaan is aan de wetgeving, wil de werkgever niet altijd baten. Bovendien loont het verzekeren van arbeidsongevallen. Dit leidt er overigens niet toe dat u als werkgever niet langer aansprakelijk gehouden kunt worden!

Ter afsluiting geef ik u nog enkele praktische tips om uw risico’s op arbeidsongevallen en aansprakelijkheid zoveel als mogelijk te beperken. Ik adviseer u om in ieder geval:

– Een zo concreet, specifiek en praktisch mogelijk reglement (risico-inventarisatie en -evaluatie) op te stellen en deze jaarlijks te actualiseren;

– regelmatig veiligheidsinstructies te geven en te herhalen, zowel algemeen als specifiek alsmede deze schriftelijk vast te leggen;

– veelvuldig te controleren op naleving van veiligheidsinstructies;

– een sanctiebeleid bij overtreding c.q. niet naleven van de veiligheidsregels te ontwikkelen en te hanteren.

Raadpleeg uw adviseur over (de kwaliteit van) uw veiligheidsbeleid, want zoals u weet: ‘voorkomen is beter dan genezen!’

 

Mr. Meike Pennings

Hoogleraar TU Delft en directeur Octatube

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels