artikel

Investeer extra geld in onderwijs

bouwbreed

Elk jaar studeren in China honderdduizenden ingenieurs af, een veelvoud van het aantal dat in Nederland per jaar zijn studie afrondt aan een technische universiteit. In dat deel van de wereld komen per dag dus meer dan duizend knappe koppen bij, die hun talenten gaan inzetten voor de samenleving. Het wetenschappelijk onderwijs in Nederland verdient extra geld, meent Ed Nijpels.

China is, net als India, een land met een enorme, sterk groeiende bevolking. Nederland zal in aantallen nooit van deze groeiende economieën kunnen winnen. We zullen het van onze kwaliteit moeten hebben. De geschiedenis bewijst dat we dat kunnen. Het kleine Nederland speelt op het internationale toneel een grote rol als het gaat om technische kennis. Denk maar aan onze prestaties op het gebied van de waterbouw. Nederlandse ingenieurs en de totale bedrijfstak van ingenieursbedrijven hebben een positie in de wereldtop opgebouwd. Blijft dat zo?

Ik houd mijn hart vast. Om voorop te blijven lopen, of om zelfs maar in de race te blijven, zal Nederland de komende jaren een enorme inspanning moeten doen. Sterker nog, om ons als excellent kennisland te manifesteren en te klimmen op de internationale innovatieladder, zoals het kabinet Rutte zegt te willen, zullen we fors moeten investeren in het wetenschappelijk onderwijs. Helaas zie ik nu het omgekeerde gebeuren. Geen extra investeringen, maar bezuinigen. Lang studeren wordt bestraft met een boete voor onderwijsinstellingen en studenten.

Zwaarder

Het is een doodlopende weg met potentieel rampzalige gevolgen. Technische en bèta-studies duren nu eenmaal langer. Ze zijn zwaarder dan andere studies. De masters duren twee jaar in plaats van een jaar. Het is dan ook apert onredelijk om die masters ook te binden aan het maximum van een jaar extra uitloop, zoals het kabinet wil doen. Te gemakkelijk wordt bovendien ‘studeren’ gelijkgeschakeld met ‘kennis opdoen uit boeken’. Academische studies gaan om méér: maatschappelijke vorming, kennismaken met besturen, je weg weten te vinden in de wereld. Kwaliteiten die tegenwoordig van de ingenieur worden gevraagd. Die is allang geen Willie Wortel meer die op zijn zolderkamertje lampjes en draadjes aan elkaar prutst. Ik heb ingenieurs leren kennen als maatschapppelijk sterk betrokken mensen. Ze werken aan projecten die een cruciale bijdrage leveren aan de oplossing van maatschappelijke vraagstukken: vervuiling, mobiliteit, waterveiligheid, energiebesparing, klimaatverandering – in Nederland en wereldwijd.

In een sterk competitieve wereldeconomie waarin we elke dag het machtsevenwicht een stukje verder zien verschuiven, moet het onderwijs in Nederland worden gevrijwaard van bezuinigingen. Er moet juist extra in worden geïnvesteerd. Het percentage van het bruto nationaal product dat voor onderwijs wordt uitgetrokken, is in alle EU-landen al hoger dan bij ons. We dreigen de aansluiting te missen. Vooral het wetenschappelijk onderwijs verdient extra geld.

Maar dat niet alleen. Ook het basisonderwijs heeft een kwaliteitsimpuls nodig.

Schrikbarend

Onlangs kreeg ik de cijfers over analfabetisme in Nederland onder ogen. Ik vind ze letterlijk schrikbarend. Ongeveer 1,5 miljoen mensen in Nederland tussen de 16 en 66 jaar zijn laaggeletterd. Van hen is tweederde autochtoon, eenderde allochtoon. Van de circa 400 duizend kinderen die voor het eerst naar school gaan, heeft een kwart een taalachterstand. Als die kinderen 12 jaar zijn en het basisonderwijs verlaten, heeft ook weer een kwart een leesachterstand van twee jaar.

Nederland als rijk land moet zich voor deze cijfers schamen. Alle beleidsmakers zouden hiervan wakker moeten liggen. De cijfers vormen een rechtstreeks gevaar voor onze welvaart en dus ons welzijn van de toekomst. De welvaart van Nederland hangt af van het succes van de kenniseconomie. Investeren in onderwijs – over de gehele breedte – is daarom hard nodig. Als we dat niet doen, gaan we het vroeg of laat keihard merken.

Voorzitter NLingenieurs

www.nlingenieurs.nl

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels