artikel

Pak verontreiniging gebiedsgericht aan

bouwbreed Premium

In een gebiedsgerichte aanpak worden alle verontreinigingen in het grondwater meegenomen. De saneringsplichtige heeft financieel voordeel bij deze aanpak, betoogt Lian van Poortvliet. Onlangs is een wetsvoorstel tot wijziging van de Wet bodembescherming bij de Tweede Kamer ingediend. Het wetsvoorstel biedt de mogelijkheid van een gebiedsgerichte aanpak van de verontreiniging van het diepere grondwater. Het […]

In een gebiedsgerichte aanpak worden alle verontreinigingen in het grondwater meegenomen. De saneringsplichtige heeft financieel voordeel bij deze aanpak, betoogt Lian van Poortvliet.

Onlangs is een wetsvoorstel tot wijziging van de Wet bodembescherming bij de Tweede Kamer ingediend. Het wetsvoorstel biedt de mogelijkheid van een gebiedsgerichte aanpak van de verontreiniging van het diepere grondwater. Het is vooral bedoeld om een aantal lopende en in voorbereiding zijnde initiatieven te faciliteren. Met name in gebieden met grootschalige, door verschillende bronnen veroorzaakte en in de ondergrond met elkaar vermengde, grondwaterverontreinigingen vindt op dit moment vaak geen of een onvoldoende adequate aanpak van de verontreinigingen plaats, omdat er juridische, technische, financiële en/of milieuhygiënische onoverkomelijkheden bestaan. Door het niet saneren van de ondergrond stagneert meer dan eens de beoogde ruimtelijke ontwikkeling van een gebied. Het wetsvoorstel probeert hieraan een mouw aan te passen. Bij het ministerie van Infrastructuur en Milieu bestaat de hoop dat het wetsvoorstel op 1 januari 2012 tot wet zal zijn verheven.

Taken en bevoegdheden

Het wetsvoorstel maakt het de overheden , die op grond van de Wet bodembescherming taken en bevoegdheden hebben, in bepaalde gevallen mogelijk om een gebied aan te wijzen waarbinnen een gebiedsgerichte aanpak zal plaatsvinden. Indien in een gebied een gebiedsgerichte aanpak is ingesteld, worden alle verontreinigingen in het grondwater in die aanpak meegenomen. De gebiedsgerichte aanpak zal worden uitgevoerd overeenkomstig een daartoe vastgesteld en goedgekeurd beheerplan. In dit plan zullen in elk geval de doelstellingen van de gebiedsgerichte aanpak moeten worden vermeld en de maatregelen die worden genomen. Het beheerplan komt in de plaats van de (deel-) saneringsplannen. De saneringsmaatregelen in het kader van een gebiedsgerichte aanpak zullen alleen de verontreinigingen in het diepere grondwater betreffen. De bronzone valt daarom buiten het gebied. Specifiek voor de gebiedsgerichte aanpak is dat verontreinigingen die zijn opgenomen in het beheerplan niet langer op de traditionele manier hoeven te worden onderzocht en gesaneerd. Als uitgangspunt geldt dat de (beoogde) functies in het gebied worden beschermd en dat onder invloed van de tijd natuurlijke afbraak van de grondwaterverontreinigingen in het aangewezen gebied zal optreden, eventueel gestimuleerd met in situ saneringsmethoden. Verspreiding van verontreiniging buiten het gebied moet worden voorkomen. Hoewel de gebiedsgerichte aanpak niet rechtstreeks gericht is op het saneren van de bronzones, wordt met deze aanpak wel beoogd om ook de aanpak van bronzones te stimuleren. Aldus kunnen immers bestaande en beoogde functies van de bodem binnen het aangewezen gebied mogelijk worden gemaakt.

Interessant voor de praktijk is met name de positie van (potentiële) saneringsplichtigen in het aangewezen gebied. Indien hun verontreiniging (onherroepelijk) in het beheerplan is opgenomen, dan zijn deze saneringsplichtigen van hun verantwoordelijkheid ten aanzien van de grondwaterverontreiniging af. Het bestuursorgaan dat het beheerplan heeft vastgesteld, neemt dan de publiekrechtelijke verantwoordelijkheid voor die verontreiniging over. De verplichting om de bronzone te saneren, blijft nog wel op de saneringsplichtige rusten en hiervoor blijven ook de gewone saneringsregels van de Wet bodembescherming gelden.

Niet zomaar

Een bestuursorgaan zal een grondwaterverontreiniging niet zomaar overnemen. Het bestuursorgaan, zal met de (potentiële) saneringsplichtige alleen dan een overeenkomst sluiten indien de laatstgenoemde een afkoopsom betaalt. Naar verwachting zal bij het bepalen van de omvang van de afkoopsom rekening worden gehouden met het feit dat een gebiedsgerichte aanpak van de verontreinigingen goedkoper zal zijn dan een ‘traditionele’ aanpak. De saneringsplichtige zal daarom ook financiële voordelen bij deelname aan de gebiedsgerichte aanpak hebben. Het is voor de betreffende overheden vanzelfsprekend wenselijk om met zoveel mogelijk betrokkenen tot afkoopovereenkomsten te komen. De medewerking aan de gebiedsgerichte aanpak is echter (vooralsnog) vrijwillig. De saneringsplichtige zal dan ook de voordelen van deelname afwegen tegen de nadelen.

Hoewel aan deelname aan de gebiedsgerichte aanpak absoluut voordelen zijn verbonden, zijn er zeker saneringsplichtigen die doelbewust van deelname afzien. Met name degenen die erop speculeren dat de overheid hen toch niet zal aanspreken op het uitvoeren van een bodemonderzoek of een sanering overeenkomstig de reguliere regels van de Wet bodembescherming.

Advocaat bij Pels Rijcken & Droogleever Fortuijn

Reageer op dit artikel