artikel

Kennisniveau over gedrag constructies onvoldoende

bouwbreed

Bij de technische opleidingen is steeds minder aandacht voor toegepaste mechanica en constructies en steeds meer voor procesbeheersing en projectmanagement. Afgestudeerde ingenieurs hebben vaak te weinig inzicht in het gedrag van staalconstructies en compenseren deze lacune met computermodellen. Dit heeft echter nadelen: het leidt tot minder duurzaam gebruik van staal en tot minder inzicht in de precieze toestand van gebouwen en bruggen.

Momenteel wordt veel gerenoveerd aan oudere constructies van gebouwen en
bruggen. Om de renovatie goed te kunnen doen, zijn herberekeningen nodig om de
toestand van de constructies in kaart te brengen. Kort gezegd komt het erop neer
dat ingenieurs moeten bepalen of versterking van een constructie nodig is of
niet en zo ja, hoeveel. Deze herberekeningen zijn helemaal niet zo eenvoudig om
te maken. Zo’n dertig tot vijftig jaar geleden was staal duur en werd de tijd
genomen voor uitvoerige berekeningen. Hierdoor werd een zeer optimale
constructie ontworpen. Dit is veranderd. Tegenwoordig worden herberekeningen
veel sneller gedaan, computermodellen helpen daarbij. Op een aantal punten
verloopt dit proces niet optimaal, kan het veel beter. Zo leiden de
computerberekeningen ertoe dat onnodig zware constructies de norm worden. Niet
zelden zou een gebouw of brug allang ingestort moeten zijn volgens de
herberekening, maar staat het nog stevig overeind. Wat is het probleem hier? We
lopen dus geen onnodig gevaar?, hoor ik u denken. Nee, maar we ‘repareren’ of
vervangen de constructie vaak onnodig. Duurzaam omgaan met materiaal is iets
anders. Bij nieuwbouw zie je iets anders gebeuren. Doordat er minder inzicht in
het gedrag van constructies aanwezig is, gebruiken bouwers onnodig zware
constructies, vaak twee keer zo zwaar. Daarnaast worden gegevens, met name met
betrekking tot stabiliteit, lang niet altijd goed vertaald in een rekenmodel.
Het gevolg is dat constructies op de bouwplaats soms al instorten. Het wordt dan
weliswaar opgelost voordat er mensen in gaan wonen of werken, maar het geeft wel
aan dat er iets niet klopt in het bouwproces. Naar mijn idee kan het naar een
computerscherm kijken inzicht in het werkelijke gedrag van een constructie niet
vervangen. Toegepaste mechanica en kennis van het constructiemateriaal, hetgeen
nodig is voor goed inzicht in het gedrag van constructies, blijven noodzakelijke
en belangrijke disciplines voor ingenieurs. Als we nietsdoen, zitten we over een
paar jaar met ingenieurs die de regels waaraan ze moeten voldoen niet meer
begrijpen omdat ze de kennis daarvoor missen. Dit kan toch niet de bedoeling
zijn.

Werkzaam bij TNO en expert op het gebied van staalconstructies.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels